Wyposażenie obowiązkowe, bezpieczeństwo i przepisy praktyczne

Antyradar a przepisy w Polsce i za granicą: co grozi za urządzenia informujące o pomiarach (art. 66 i art. 97)

tirserwis-lublin.pl

 |  lip 27, 2026

W praktyce problemem nie jest sam fakt posiadania dowolnego urządzenia, lecz to, czy jest ono traktowane jako „urządzenie informujące” o pomiarach i działaniu sprzętu kontrolno-pomiarowego. W Polsce zakaz dotyczy wyposażania pojazdu i przewożenia takich urządzeń, a konsekwencje wiążą się z odpowiedzialnością określaną w Kodeksie wykroczeń. Dodatkowo przy porównywaniu przepisów za granicą łatwo się pomylić, bo niektóre kraje rozdzielają ocenę „posiadania” i „używania”, a inne obejmują oba działania.

Co w Polsce może podlegać zakazowi: urządzenia informujące o pomiarach i o działaniu sprzętu kontrolno-pomiarowego

W Polsce zakazane jest używanie w pojeździe urządzeń, które informują o działaniu sprzętu kontrolno‑pomiarowego używanego przez organy kontroli ruchu drogowego. Takie rozwiązania są opisywane jako „ostrzeżeniowe” lub „informujące” (np. kojarzone z fotoradarami i radarami oraz z odczytem/przekazywaniem informacji o pomiarach), ale dla oceny prawnej liczy się ich funkcja: przekazywanie informacji o pomiarach i ich działaniu może zostać potraktowane jako objęte zakazem.

Zakaz dotyczy także sytuacji, w której urządzenie jest przewożone w „stanie wskazującym na gotowość użycia”. W praktyce chodzi o to, że urządzenie nie jest tylko zabezpieczone do transportu, ale jest rozpakowane i znajduje się w przestrzeni dostępnej w trakcie jazdy (np. w kabinie lub w schowku, a czasem również w bagażniku). Dopuszczalne ma być natomiast przewożenie fabrycznie zapakowanych egzemplarzy, odpowiednio zabezpieczonych opakowaniem (np. zaklejonym lub zaplombowanym).

W praktyce spory interpretacyjne dotyczą tego, czy urządzenie rzeczywiście tylko „informuje”, czy w ocenie organów mieści się w logice urządzeń wpływających na kontrolę. Z tego powodu systemy ostrzegające o miejscach kontroli prędkości mogą być kontrowersyjne, nawet gdy deklarują brak zakłócania pomiarów, ponieważ przepis obejmuje również samo informowanie o działaniu aparatury kontrolno‑pomiarowej.

Podstawa prawna: art. 66 ust. 4 pkt 4 Prawa o ruchu drogowym i art. 97 Kodeksu wykroczeń

Podstawą prawną zakazu wyposażania pojazdów w urządzenia informujące o działaniu sprzętu kontrolno‑pomiarowego jest art. 66 ust. 4 pkt 4 Prawa o ruchu drogowym. Przepis obejmuje zarówno wyposażenie pojazdu w takie urządzenie, jak i przewożenie go w stanie wskazującym na gotowość użycia.

Odpowiedzialność za czyn, wypełniający znamiona z art. 66 ust. 4 pkt 4, wiąże art. 97 Kodeksu wykroczeń. Przewiduje on karę grzywny do 3000 zł albo karę nagany.

• Zakaz (art. 66 ust. 4 pkt 4 PRD): wyposażenie pojazdu w urządzenie informujące o działaniu sprzętu kontrolno‑pomiarowego.
• Zakaz przewożenia: przewożenie takiego urządzenia w stanie wskazującym na gotowość użycia.
• Sankcja (art. 97 KW): grzywna do 3000 zł albo kara nagany.
• Punkty karne – zasada po zmianach ewidencyjnych: co do zasady nie przewiduje się punktów karnych za czyn z art. 66 ust. 4 pkt 4.

Przewożenie a używanie w praktyce: kiedy urządzenie może zostać uznane za „w gotowości”

O tym, czy przewożenie urządzenia informującego o pomiarach albo o działaniu sprzętu kontrolno‑pomiarowego może być uznane za „w gotowości”, decyduje stan wskazujący na gotowość użycia. Chodzi przede wszystkim o to, czy urządzenie jest już „pod ręką” i przygotowane do działania w pojeździe.

Za przesłanki sprzyjające ocenie „gotowości” uznaje się:

• Urządzenie rozpakowane: gdy jest wyjęte z fabrycznego opakowania, a więc znajduje się w pojeździe w stanie, który może wskazywać na gotowość do użycia.
• Urządzenie w kabinie lub schowku: umieszczenie w kabinie albo w schowku może zostać potraktowane jako stan ułatwiający natychmiastowe użycie.
• Urządzenie w bagażniku w stanie „gotowości”: sam bagażnik nie musi wykluczać oceny „gotowości”, jeśli urządzenie jest przygotowane do pracy (np. wyjęte z opakowania).
• Otwarte lub odpakowane opakowanie: gdy opakowanie jest otwarte, a urządzenie wygląda na gotowe do pracy w pojeździe, przewożenie może zostać ocenione negatywnie.

W opisie wskazano też podejście, zgodnie z którym przewożenie może być dopuszczalne, gdy urządzenie jest fabrycznie zapakowane, a opakowanie jest zaklejone folią termokurczliwą albo zaplombowane. Wtedy urządzenie nie jest „przygotowane” do użycia w pojeździe.

Jak może wyglądać ujawnienie podczas kontroli drogowej i jakie grożą sankcje

Podczas kontroli drogowej obecność urządzenia informującego o pomiarach może zostać ujawniona na dwa sposoby. Po pierwsze, policjanci mogą oprzeć się na sygnałach z aparatury pomiarowej — odczyt prędkości może wskazywać na reakcję fotoradarów na obecność zagłuszacza. W praktyce często kończy się to zatrzymaniem pojazdu do dalszych czynności kontrolnych. Po drugie, funkcjonariusze mogą dostrzec urządzenie w pojeździe, zwłaszcza gdy znajduje się ono za przednią szybą.

W razie podejrzenia korzystania z urządzenia informującego o działaniu sprzętu kontrolno‑pomiarowego policjanci mogą podejmować dalsze działania w ramach kontroli, w tym przeszukać pojazd. Jednocześnie samo schowanie urządzenia nie zawsze musi eliminować ryzyko ujawnienia, jeśli sprzęt zareagował na aparaturę albo został zauważony w trakcie kontroli.

Zgodnie z opisem sankcji za czyn z art. 97 Kodeksu wykroczeń, przewożenie (w rozumieniu wyposażenia pojazdu) urządzenia informującego o działaniu sprzętu kontrolno‑pomiarowego może skutkować:

• Grzywną: do 3000 zł (w praktycznych opisach pojawia się też przykładowy wymiar mandatu w wysokości 500 zł).
• Karą nagany: gdy nie wymierzono grzywny.
• Brakiem punktów karnych w ujęciu wskazywanym w praktyce po zmianach w przepisach dotyczących ewidencji kierujących.

Legalność za granicą: różnice między krajami i podejście „posiadanie vs używanie”

Za granicą przepisy dotyczące urządzeń informujących o pomiarach często różnią się między państwami i da się je opisać w logice „posiadanie vs używanie”. W części jurysdykcji dopuszcza się posiadanie i/lub korzystanie, a w innych zakazane jest już samo posiadanie albo samo używanie – co przekłada się na odmienne konsekwencje.

• Anglia (Wielka Brytania): dozwolone jest zarówno posiadanie, jak i stosowanie.
• Austria: zakazane jest posiadanie i używanie; konsekwencje w opisie obejmują grzywnę oraz konfiskatę urządzenia.
• Belgia: zakazane jest posiadanie, sprzedaż i używanie; kary mogą obejmować grzywnę lub pozbawienie wolności oraz konfiskatę i zniszczenie urządzenia.
• Francja: wskazywany jest bezwzględny zakaz posiadania i używania; konsekwencje obejmują grzywnę, konfiskatę urządzenia, a nawet pojazd.
• Włochy: dozwolone jest zarówno posiadanie, jak i używanie.
• USA: zasady zależą od stanu oraz typu pojazdu; w opisach dozwolone w samochodach osobowych, a zakazane w ciężarowych.

Największe ryzyko może rosnąć wtedy, gdy dany kraj zakazuje zarówno posiadania, jak i używania, a w konsekwencjach pojawiają się elementy takie jak konfiskata oraz – w niektórych opisach – pozbawienie wolności. W państwach dopuszczających posiadanie i/lub stosowanie sankcje mogą być łagodniejsze, ale nadal obowiązują lokalne regulacje i aktualne podejście organów.